فراتر از عزاداری -- جایزه میرزاخانی

از دیروز که خبر شوک آور شنیده‌ام، والبته پیغام‌های دردمندانه دوستانش و دوستانم را دیده‌ام، همچنان به این فکر می‌کنم فرای عزاداری، که لازم است و طبیعی،‌ فرای یادبود گرفتن و نامه دادن و ... چه می‌توان کرد تا مریم چنانکه شایسته‌اش است، منشاء الهام و انگیزه بماند؟

مریم را هرگز از نزدیک ندیده‌ام. اما همدوره‌ای های من، همگی تصادف تلخ سال ۷۶ را، رفته‌ها و مانده‌هایش را همیشه به خاطر دارند. تصادفی که نمادش شد دو مکعب تیره و روشن نزدیک دانشکده ریاضی دانشگاه شریف، که مکعب روشنش، تیره اش را ترک می‌گفت، به یاد روح عزیزانی که جسمشان را درآن تصادف ترک کرد.

پس از آن، محسن بهرامگیری را سال ۷۷ دیدم که در قالب یک کارسوق، با تمام انگیزه با جمعی دیگر به مدرسه ما در نیشابور آمده بودند تا ما را به جادوی ریاضیات آشنا کنند. هنوز شاید داغ آن مصیبت برایشان یک ساله هم نشده بود. برای من آنچه دیدم و یادگرفتم و آویزه جان کردم توان روحی این افراد در گذار از مصیبت و تلاش برای بهتر کردن و بهتر شدن بود.

مریم هم، از بازماندگان همان حادثه، به جای درخود ماندن و شکستن و افسردگی مادام‌العمر، راه زیستن و زایا بودن را برگزید. بعدها، که موفقیتهایش را دنبال می‌کردم، در بخشی از مصاحبه‌اش پس از دریافت جایزه فیلدز شنیدم که خود را جزو نسل خوش‌اقبالی در ایران می‌داند که در شرایط پایدار بعد از جنگ به دانشگاه رفته و توانسته پیشرفت کند. حال آنکه کدام ایرانی است که مشکلات دوران پس از جنگ را به خاطر نداشته باشد؟

این نگاه، این بزرگی دیدگاه، اینها چیزهایی است که باید از مریم میرزاخانی بماند و همچنان الهام بخش دختران و پسرانی باشد که فرای شرایط می‌زیند و تن به خمودگی نمی‌دهند.

ایران شایسته و ای بسا نیازمند «جایزه میرزاخانی» است. جایزه‌ای تحت نام مریم، برای دختران و پسران مستعد و کوشایی که در کوران جراحی‌های زیبایی و مدلهای رنگارنگ، یا از آن سو، پزهای روشنفکری شکایت از وضع موجود که جز به خمودگی نمی‌انجامد، دل به دریا زده‌اند و به کسب علم می‌کوشند.

جایزه ای تحت نام مریم، به هر شیوه ای که بزرگان اهل فن می‌دانند (اعم از بورس تحصیلی، برنامه‌های تحقیقاتی بین دانشگاههای ایران و موسسات معتبر بین المللی و ...) و در هر زمینه‌ای که لازم تر می‌بینند (ریاضیات صرف، کلیت علوم پایه یا ....) ...

شاید جایزه میرزاخانی بهترین شیوه پاسداشت نام این ریاضی‌پیشه گرانقدر و بهترین تسلی برای آنهایی باشد که از کوچش دل شکسته اند.

  
نویسنده : باران ; ساعت ٤:۱٠ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٦/٤/٢٦
تگ ها :